Mostly landscape and cityscape paintings. For a tag cloud of the painters see bottom of the page. Because the tag cloud allows only 45 names, all the painters are are included in the category list at bottom of the page.

Archive for September, 2011

Jan Wijnants – Mauritshuis 213. Duinlandschap met een weg (1675)

Materials: oil on canvas. Dimensions: 77.2 x 101.5 cm. Nr: 213. Source: http://www.geheugenvannederland.nl/?/en/items/MAU01:0213

Advertisements

Jacob van Ruisdael – Amsterdam Museum SA 38217. Het Huis Kostverloren aan de Amstel/ A View of Kostverloren Castle (1660-1682)

Materials: oil on canvas. Dimensions: 63 x 75.5 cm. Inscriptions: monogram linksonder: JR als monogram. Acquisition date: 1981. Nr.: SA 38217 Source: http://collectie.ahm.nl/advanced/detail.aspx?parentpriref=#

Origin: Mogelijk verzameling Antoni Bierens te Amsterdam, veiling 20 juli 1717; verzameling Sir Thomas Beauchamp Proctor, Langley Hall, Norfolk 1815; verzameling Sir Ivor Beauchmap Proctor; verzameling Sir Christopher Beauchamp Proctor; veiling Christie’s, London, 12 december 1980, nr. 108; aankoop bij kunsthandel Robert Noortman Gallery, Hulsberg/Londen, 1981

Afbeeldingen van bekende ruïnes komen vanaf het begin van de zeventiende eeuw regelmatig voor in prentreeksen, als plekken waar men kon genieten van het buitenleven. De ruïne was daarnaast een gangbaar thema in het werk van de italianisanten, die jaren na hun terugkeer in de Republiek Italiaanse landschappen bleven schilderen. De schilderachtigheid van de ruïne van het huis Kostverloren oefende grote aantrekkingskracht uit op kunstenaars, die het als dankbaar motief in hun werk hebben opgenomen. Kostverloren, ook wel Ruysschenstein genaamd, lag aan de bocht in de Amstel, ten zuiden van de uitspanning Het Kalfje. Volgens de overlevering is het gebouwd omstreeks 1500, mogelijk als uitbreiding van een reeds bestaande woontoren. Kostverloren zou zijn naam te danken hebben aan de steeds terugkerende kosten ter bestrijding van de verzakkingen in de drassige Amsteloever. Tussen 1659 en 1664 vond een gedeeltelijke sloop plaats, waarna het huis weer is opgetrokken. Begin 18de eeuw is het opnieuw grondig verbouwd. In 1822 werd het huis gesloopt. Vanaf het begin van de zeventiende eeuw is Kostverloren veelvuldig in beeld gebracht. Zo komt het huis voor op prenten van Simon Frisius en Claes Jansz Visscher en figureert het een aantal malen op tekeningen en etsen van Rembrandt. Het hoogtepunt in de iconografie van Kostverloren ligt in het derde kwart van de eeuw, toen Jacob van Ruisdael, Jan van Kessel en Meindert Hobbema het gebouw vanuit verschillende hoeken hebben geportretteerd. Sommige van deze tekeningen en de erop gebaseerde schilderijen geven het huis weer vóór de gedeeltelijke sloop van na 7 maart 1659. Dat is de eerst mogelijke datum waarop de toenmalige eigenaren, de vijf erfgenamen van Simon de Rijck (1565 – 1652), schepen en raad van Amsterdam, toestemming kunnen hebben gekregen voor de herbouw. De grootscheepse renovatie was waarschijnlijk noodzakelijk geworden omdat door intensieve molenbemaling het grondwaterpeil van de aangrenzende Middelpolder was gezakt, waardoor de paalfundering van Kostverloren, aan de lucht was blootgesteld. In het request van de eigenaren is daarom sprake van het voornemen om de fundering anderhalve voet te verlagen. Een andere groep tekeningen en schilderijen laat Kostverloren zien na aanvang van de sloopwerkzaamheden en vóór de herbouw. Tot deze groep behoort ons schilderij. Het uitzicht op het onttakelde gebouw is vanuit het zuidwesten. Gezien vanaf het standpunt van de toeschouwer ligt de Amstel voorbij het huis en stroomt ongeveer parallel aan het beeldvlak. Tegen de toren is een ladder geplaatst, een te mager aanknopingspunt om de voorstelling te kunnen interpreteren als de eerste fase van de reconstructie van Kostverloren. Hooguit voeren de twee heren naast de ladder een inspectie uit en bespreken zij de voortgang van het project. Het schilderij laat evenwel geen twijfel bestaan over de stand van zaken. De palen waarop de bakstenen onderbouw rust, steken namelijk nog steeds enkele decimeters boven het water uit: de belangrijkste oorzaak van de problemen. Dit houdt in dat er eerst nog flink gesloopt zal moeten worden voordat men aan de herbouw zal kunnen beginnen. De twee werklieden in de buurt van de toren, van wie er een juist een balk afvoert, zullen dan ook slopers zijn. Het bruggetje links is wellicht een noodbrug ten behoeve van de werkzaamheden. De reguliere ophaalbrug wordt door de toren aan het zicht onttrokken. De drie baders rechts zijn misschien werklui die zich verfrissen tijdens een zware dag. Een andere weergave van de ruïne door Ruisdael toont Kostverloren vanuit het zuiden; hiervan bestaat zowel een schilderij als een uitgewerkte tekening. Dezelfde compositie komt tevens voor bij Hobbema en Van Kessel, van wie de laatste zijn gezicht op Kostverloren in 1664 dateerde. Dit jaartal kan zeer goed op ons schilderij van toepassing zijn, aangezien het huis in een vergelijkbare onttakelde toestand is weergegeven. Het ligt voor de hand om te veronderstellen dat de drie kunstenaars er in of kort vóór 1664 gezamenlijk op uit zijn getrokken om het gebouw in ruïneuze toestand vast te leggen. Niets wijst erop dat Ruisdael zijn Ruïne van Huis Kostverloren in opdracht heeft geschilderd. De eigenaars van het landgoed zullen eerder interesse hebben gehad in een gezicht op Kostverloren ná de reconstructie. De ruïneuze toestand van de buitenplaats heeft sommige auteurs ertoe gebracht om in het werk een moralistische lading te vermoeden. Zo is gespeculeerd over een verwijzing naar de ijdelheid van de menselijke activiteit, in dit geval de zinloosheid van het bouwen op een te slappe oever. Daar kan tegenin worden gebracht dat de tamelijk natuurgetrouwe portrettering van Kostverloren minder uitnodigt tot het zoeken naar verborgen betekenissen dan de latere ruïne-voorstellingen van de Joodse begraafplaats te Ouderkerk, luttele mijlen gelegen ten zuiden van Huis Kostverloren, waarbij de werkelijkheid aanzienlijk is gedramatiseerd. Overigens heeft Ruisdael ook vóór 1664 enkele bestaande ruïnes geschilderd, die qua plaatsing in de compositie te vergelijken zijn met het monumentale Kostverloren en evenmin nopen tot vergaande interpretaties. Lang nadat Ruisdael zijn schilderij maakte, nam Abraham Rademaker (1675 – 1735) de compositie over in een prent uit 1725, getiteld: ‘Kostverloren in zyn Ruwine’ (http://collectie.ahm.nl/advanced/detail.aspx?parentpriref=#).


Pieter Rudolph Kleijn – Rijksmuseum SK-A-645. Gezicht op de vlakte van Montmorency bij St Leu (1808)

Materials: oil on canvas. Dimensions: 87 x 129 cm. Inscriptions: signatuur en datum: P.R. Kleyn 1808.

Heuvelachtig landschap, rechts op de voorgrond een kunstenaar met een map onder de arm en een klein meisje aan de hand bij een bedelaar op krukken onder een boom Source: http://www.rijksmuseum.nl/collectie/zoeken/asset.jsp?id=SK-A-645&lang=en).


Jan Both – National Gallery (London) NG1917. A Rocky Landscape with an Ox-cart (c. 1640-1645)

Materials: oil on canvas. Dimensions: 120.5 x 160.5 cm. Inscriptions: signed. Acquisition: Bequeathed by Lord Cheylesmore, 1902. Nr.: NG1917. Source: http://www.bbc.co.uk/arts/yourpaintings/paintings/a-rocky-landscape-with-an-ox-cart-114129

The painting is a characteristic example of the new type of large-scale ‘Italianate’ landscape introduced by Both in Holland in the 1640s. The view is not that of a flat Dutch landscape, even one with hills shown in the distance, but a prospect from the side of a rocky hill with a sunlit plain in the background. The light falls brightly from the right and in the shadowed foreground a prominent tree is silhouetted against the sky. The effect is one that Both would have seen in the early landscapes of Claude, like ‘Landscape with a Goatherd and Goats’ in the National Gallery (http://www.nationalgallery.org.uk/paintings/jan-both-a-rocky-landscape-with-an-ox-cart).


Willem Bodeman – Rademakers collection RC01:RC027 (doek). Italianate landscape/ Italiniserend landschap (1847)

Materials: oil on canvas. Nr.: RC01:RC027 (doek). Source: http://www.geheugenvannederland.nl/?/en/items/RC01:RC027/


Jacob van Ruisdael – Mauritshuis 153. Kapel bij een waterval (1670)

Materials: oil on canvas. Dimensions: 69 x 53.3 cm. Nr.: 153. Source: http://www.geheugenvannederland.nl/?/en/items/MAU01:0153


Jacob van Ruisdael – National Gallery (London) NG2561. An Extensive Landscape with Ruins (probably 1665-1675)

Materials: oil on canvas. Dimensions: 34 x 40 cm. Inscriptions: signed. Acquisition: Salting Bequest, 1910. Nr.: NG2561. Source: http://static.bbci.co.uk/arts/yourpaintings/images/paintings/ng/large/ng_ng_ng2561_large.jpg

This is a smaller version of ‘Landscape with Ruined Castle and Church’, which is also in the National Gallery’s Collection. It is an independent painting rather than a preparatory sketch for the larger picture. Three versions of the same view, or part of it, are known. It was probably painted in the second half of the 1660s or the early 1670s. Attempts at identifying the church in the distance have so far been unconvincing (http://www.nationalgallery.org.uk/paintings/jacob-van-ruisdael-an-extensive-landscape-with-ruins).


Jacob van Ruisdael – National Gallery (London) NG987. A Torrent in a Mountainous Landscape (after 1665-1670)

Materials: oil on canvas. Dimensions: 122 x 130 cm. Inscriptions: Signed. Acquisition: Wynn Ellis Bequest, 1876. Nr.: NG987. Source: http://www.bbc.co.uk/arts/yourpaintings/paintings/a-torrent-in-a-mountainous-landscape-114169

Though signed and traditionally ascribed to Ruisdael, the picture has sometimes been attributed to Jan (Johan) van Kessel (1641 – 1680) who was probably a pupil of Ruisdael. Recently it has been argued that the painting is in fact by Ruisdael himself, and the signature authentic. It is very similar to other waterfalls by Ruisdael of the late 1660s (http://www.nationalgallery.org.uk/paintings/jacob-van-ruisdael-a-torrent-in-a-mountainous-landscape).


Andreas Schelfhout – Rademakers collection RC01:RC039 (paneel). Zomers panorama/Summer panorama (?, 1817-1870)

Materials: oil on panel. Dimensions: 47 x 66. Nr. RC01:RC039 (paneel). Source: http://www.geheugenvannederland.nl/?/en/items/RC01:RC039/


Jacob van Ruysdael – Rijksmuseum SK-A-1525. Landschap met herder en vee (1665)

Materials: oil on panel. Dimensions: 80 x 107 cm. Inscriptions: signatuur en datum: JVR 1665. Acquisition date: 1890. Nr.: SK-A-1525. Source: http://www.rijksmuseum.nl/collectie/zoeken/asset.jsp?id=SK-A-1525&lang=en

Landschap met een herder rustend in een weiland temidden van zijn vee. Op de voorgrond drinkt een schaap uit een plas, links bomen en boomstammen. In de verte een bleekveld langs een landweg (http://www.rijksmuseum.nl/collectie/zoeken/asset.jsp?id=SK-A-1525&lang=en).